Adalet Bakanlığı'nca 2009 yılında hazırlanan ve uygulamaya konulan Stratejik Plan kapsamında hayata geçirilen çalışmalardan birisi olan İnsan Hakları Daire Başkanlığı; insan hakları ihlallerinin ortadan kaldırılmasını sağlayacak önlemlerin alınmasını temin etmek üzere, Haziran 2011’de Bakan Oluru ile kuruldu. Başkanlığın teşkilat yasası 08/08/2011 tarihli 650 sayılı Kanun Hükmünde kararname ile kabul edildi.

Daire Başkanlığı; AİHM’ne yapılan başvurularına karşı yapılacak devlet savunmasını Dışişleri Bakanlığı ile işbirliği içerisinde hazırlamak, AİHM kararlarını hakim - savcılarla paylaşmak, nihai anlamda da insan hakları ihlallerinin önlenmesi amacıyla alınacak tedbir ve önlemleri kurumsal çerçevede takip etmek ile görevlendirildi.